ՄԱՅՐ ԱԹՈՌ ՍՈՒՐԲ ԷՋՄԻԱԾԻՆ

«ՎԱՉԵ ԵՎ ԹԱՄԱՐ ՄԱՆՈՒԿՅԱՆ» ՄԱՏԵՆԱԴԱՐԱՆ

Խորենացուն Խորենացով պէտք է հասկանալ: / Գ. Բարդուղիմէոս (Ճուղուրեանց) Վաղարշապատցի

By: Material type: TextTextLanguage: arm. Publication details: Թիֆլիզ: [Թիֆլիս]: տպ. ընկ. «Վերևիչև և Կամենմախէր», тип. т-ва «Веречевъ и Каменмахеръ», 1902.Description: Հ.; 18 սմOther title:
  • [Խորենացուն Խորենացով պետք է հասկանալ]
Subject(s):
Contents:
Հ. Ա - [Խորենացու մեկենասը: «Ցանկագոյնս» թէ «յանկագոյն»: Սխալ կէտադրութիւն: «Զայբ առ քէ, և զգայ և գթոյ առ փիւր, և զկենն առ եչ, և զշայ առ սէ»: Սխալ կէտադրութիւն: «Հաւացն ազգի մարդկան».-«հաւ առնելով».- «զհամ պատերազմին».-«զբիւռոս ասեմ».- «անմիաբանեցան»: Խորենացին գրել է չորրորդ գիրք: «Աստ ուրեմն»: «Առաջինքն ի դիցն»: «Ի յունական կողմանն»: «Ի գուսանականէն (գուսան) այս գտանի ժողովեալ»: «Ի հեղուածս արուեստին` որ զքարամբք` հայեցեալ ուրուք, որպէս ճարպոյ ինչ հեղման հայեցողացն երևեցուցանէր զկարծիս»: «Արեգակնակս»: «ԵՎ զյուռութսսն ի ծով և բան ի նմանէ».-«և բան յուռթիցն` որ զնմանէ»: «Թուելեացն երգք»: «Տենչայ, ասեն, Սաթենիկ... խաւարծի ի բարձիցն Արգաւանայ»: «Ոչ Արամազդ քո, այլ»: «Երկնէր երկին և երկիր»: «Հասանէ ի միջոց աշխարհիս վերագոյն քան զակունս մօրին մեծի յափն Երասխայ, մօտ յԱրմաւիրն որ ասի բլուր»:- Մեծամօր, Գինոյ գետ: «Իջանէ ի դաշտն մեծ. և անդ զափամբ մօրին մեծի բանակի ի տեղւոջ, ուր գետն մեծ ի ծովակէն հիւսիսոյ սկիզբն առեալ` իջանէ և խառնի ի մօրն մեծ»: «Եւ զգեցուցանողս իւր զձեռէս»: «Անյարմար թուէին նմա երգ բանիցն»: «Եվ աստ ուրեմն յայանել նշխարաց երկոցունց և փոխել յառապարն»: «Իսկ Արտաշիսի հասեալ Երուանդայ»: «Լայքայ շատ և ոսկի բազում տուեալ ի վարձանս...: Այս է ոսկէօղ շիկափոկ պարանն»: «Գեղմանց լեառն»: «Եվ զՈւղտու ակունս»: «Անցեալ զկամրջաւն»: «Զյառաջագունից ասացելոց մօտաւորաց Վճենից»: «Մարիսկեան բժիշկքն»: «Զիւրեաւ ցանցեալ»: «Եկբատան երկրորդ»: «Պաղադիոն քերածոյ»: «Բայց սրբոյն Գրիգորի դարձեալ ի նոյն լերինս» (Խորենացուց պատմութիւնների պակասած լինելուն վճռական մի փաստ): «Հանապազասուտ արանց Ազուանից»: «Մատեան ընդ ոտիւք ունելով, որ նշանակէ»: «Զբռնամարտիկսն յաղթելով»: «Զոր Մուրսն կոչեն...: ... ի դաշտին որ կոչի Երևել»: Մեսրովբեան և նախամեսրովբեան տառեր:- Հեթանոս հայերը ունեցել են գրականութիւն և սեպհական թէ «մուրացածոյ» տառեր: «Աղանդոյդ բորբորիտոնաց»: «Քանզի անգէտք էին մերում արուեստի... ի ստոյգ յօդանալ ճեմարանին վերաբանութեան»: «Կարեկցութեամբ մեզ հաւասարեալ»: Սխալ և աւելորդ կէտ. «Մի քանի դժուար հասկանալի բառերի նշանակութիւններ և սրբագրութիւններ»], 1899.- ԺԱ+108 էջ:
Հ. Բ - [Ճանաչուած չէ Խորենացու մեկենասը:- «Խորենացի» անուան ծագումը: Դարձեալ «զայբ առ քէ»...: «Զարտախուր խաւարտ և գտից խաւարծի»...: «Սկսայց քեզ և որ ինչ զկնի այսոցիկ ի հիւսման պատմութենէ պիտոյից»: Պատմութիւն, վէպ, վիպագիր, վիպասան, երգ վիպասանաց, զրոյց, առասպել` ըստ Խորենացու: Արարատը: Սրբագրութիւններ և բացատրութիւններ Սեբէոսի պատմութեան առաջին երեսում: «Առաջին և Երկրորդ, այլև Երրորդ և Չորրորդ Հայք»: Յաշտիշատ: Շահապիվան: - Շահապ, Շահարխ, Շահապունի: Սուկաւ կամ Սուկաւէտ: Մ. Խորենացին անշուշտ օգտուել է Փիրմելեանոսի պատմական գրուածքից: - Հայոց դարձի- քրիստոնէութեան թուականը յետ է մղուած: «Խորենացին առ ի չտալոյ կասկած` կը լռէ Շահապիվան անունը»: «Վաղարշակ... խաղայ ի վերայ Մակեդոնացւոյ մտերմաց»: «Այլ խտրեմ աստ վասն սիրելի առնըն յայտնի գրել զամենայն և մանրապատում»: «Ի ծովէն Պոնտոսի մինչև ի տեղին` ուր Կովկաս յարևմտեանն յանգի ծով»: «Ի մականական խաղուն... զգնդակն հանել ի Շապհոյ»: «Տուչութիւն յաջողուածոց ունէր ի մարտս»:«Ընդ վիշապաց ասէին յերգն կըռուել նմա...»:- «Վիշապաքաղ»: Արտաշատը` ըստ յոյն և հռովմայեցի հին մատենագիրների: Քասախ, Քաղաքուդաշտ, Արտիմէտ, Անահիտ և Տիւր դից մեհեանները, Մահրասա: «Քանզի ինձ այսոքիկ արք ի մերոյ թագաւորէն սիրելիք, որպէս բնիկք և իմոյ արեան առուք և հաւաստի հարազատք»], 1902.- Թ+203 էջ:
Tags from this library: No tags from this library for this title. Log in to add tags.
Star ratings
    Average rating: 0.0 (0 votes)
Holdings
Item type Current library Collection Call number Vol info Status Notes Date due Barcode
Գրքեր/Books Գրքեր/Books Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածին «Վաչե և Թամար Մանուկյան» Մատենադարան Գրապահոց 947.925(093)/Մ-91Գ (Browse shelf(Opens below)) Հ. Ա Available Սպասարկվում է ընթերցասրահ 148
Գրքեր/Books Գրքեր/Books Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածին «Վաչե և Թամար Մանուկյան» Մատենադարան Գրապահոց 947.925(093)/Մ-91Գ (Browse shelf(Opens below)) Հ. Ա Available Սպասարկվում է ընթերցասրահ 19610
Գրքեր/Books Գրքեր/Books Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածին «Վաչե և Թամար Մանուկյան» Մատենադարան Գրապահոց 947.925(093)/Մ-91Գ (Browse shelf(Opens below)) Հ. Ա Available Սպասարկվում է ընթերցասրահ 2069
Գրքեր/Books Գրքեր/Books Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածին «Վաչե և Թամար Մանուկյան» Մատենադարան Գրապահոց 947.925(093)/Մ-91Գ (Browse shelf(Opens below)) Հ. Ա Available Սպասարկվում է ընթերցասրահ 19611
Գրքեր/Books Գրքեր/Books Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածին «Վաչե և Թամար Մանուկյան» Մատենադարան Գրապահոց 947.925(093)/Մ-91Գ (Browse shelf(Opens below)) Հ. Բ Available Սպասարկվում է ընթերցասրահ 2070
Գրքեր/Books Գրքեր/Books Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածին «Վաչե և Թամար Մանուկյան» Մատենադարան Գրապահոց 947.925(093)/Մ-91Գ (Browse shelf(Opens below)) Հ. Բ Available Սպասարկվում է ընթերցասրահ 19363
Գրքեր/Books Գրքեր/Books Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածին «Վաչե և Թամար Մանուկյան» Մատենադարան Գրապահոց 947.925(093)/Մ-91Գ (Browse shelf(Opens below)) Հ. Բ Available Սպասարկվում է ընթերցասրահ 4402

Հ. Ա - [Խորենացու մեկենասը: «Ցանկագոյնս» թէ «յանկագոյն»: Սխալ կէտադրութիւն: «Զայբ առ քէ, և զգայ և գթոյ առ փիւր, և զկենն առ եչ, և զշայ առ սէ»: Սխալ կէտադրութիւն: «Հաւացն ազգի մարդկան».-«հաւ առնելով».- «զհամ պատերազմին».-«զբիւռոս ասեմ».- «անմիաբանեցան»: Խորենացին գրել է չորրորդ գիրք: «Աստ ուրեմն»: «Առաջինքն ի դիցն»: «Ի յունական կողմանն»: «Ի գուսանականէն (գուսան) այս գտանի ժողովեալ»: «Ի հեղուածս արուեստին` որ զքարամբք` հայեցեալ ուրուք, որպէս ճարպոյ ինչ հեղման հայեցողացն երևեցուցանէր զկարծիս»: «Արեգակնակս»: «ԵՎ զյուռութսսն ի ծով և բան ի նմանէ».-«և բան յուռթիցն` որ զնմանէ»: «Թուելեացն երգք»: «Տենչայ, ասեն, Սաթենիկ... խաւարծի ի բարձիցն Արգաւանայ»: «Ոչ Արամազդ քո, այլ»: «Երկնէր երկին և երկիր»: «Հասանէ ի միջոց աշխարհիս վերագոյն քան զակունս մօրին մեծի յափն Երասխայ, մօտ յԱրմաւիրն որ ասի բլուր»:- Մեծամօր, Գինոյ գետ: «Իջանէ ի դաշտն մեծ. և անդ զափամբ մօրին մեծի բանակի ի տեղւոջ, ուր գետն մեծ ի ծովակէն հիւսիսոյ սկիզբն առեալ` իջանէ և խառնի ի մօրն մեծ»: «Եւ զգեցուցանողս իւր զձեռէս»: «Անյարմար թուէին նմա երգ բանիցն»: «Եվ աստ ուրեմն յայանել նշխարաց երկոցունց և փոխել յառապարն»: «Իսկ Արտաշիսի հասեալ Երուանդայ»: «Լայքայ շատ և ոսկի բազում տուեալ ի վարձանս...: Այս է ոսկէօղ շիկափոկ պարանն»: «Գեղմանց լեառն»: «Եվ զՈւղտու ակունս»: «Անցեալ զկամրջաւն»: «Զյառաջագունից ասացելոց մօտաւորաց Վճենից»: «Մարիսկեան բժիշկքն»: «Զիւրեաւ ցանցեալ»: «Եկբատան երկրորդ»: «Պաղադիոն քերածոյ»: «Բայց սրբոյն Գրիգորի դարձեալ ի նոյն լերինս» (Խորենացուց պատմութիւնների պակասած լինելուն վճռական մի փաստ): «Հանապազասուտ արանց Ազուանից»: «Մատեան ընդ ոտիւք ունելով, որ նշանակէ»: «Զբռնամարտիկսն յաղթելով»: «Զոր Մուրսն կոչեն...: ... ի դաշտին որ կոչի Երևել»: Մեսրովբեան և նախամեսրովբեան տառեր:- Հեթանոս հայերը ունեցել են գրականութիւն և սեպհական թէ «մուրացածոյ» տառեր: «Աղանդոյդ բորբորիտոնաց»: «Քանզի անգէտք էին մերում արուեստի... ի ստոյգ յօդանալ ճեմարանին վերաբանութեան»: «Կարեկցութեամբ մեզ հաւասարեալ»: Սխալ և աւելորդ կէտ. «Մի քանի դժուար հասկանալի բառերի նշանակութիւններ և սրբագրութիւններ»], 1899.- ԺԱ+108 էջ:

Հ. Բ - [Ճանաչուած չէ Խորենացու մեկենասը:- «Խորենացի» անուան ծագումը: Դարձեալ «զայբ առ քէ»...: «Զարտախուր խաւարտ և գտից խաւարծի»...: «Սկսայց քեզ և որ ինչ զկնի այսոցիկ ի հիւսման պատմութենէ պիտոյից»: Պատմութիւն, վէպ, վիպագիր, վիպասան, երգ վիպասանաց, զրոյց, առասպել` ըստ Խորենացու: Արարատը: Սրբագրութիւններ և բացատրութիւններ Սեբէոսի պատմութեան առաջին երեսում: «Առաջին և Երկրորդ, այլև Երրորդ և Չորրորդ Հայք»: Յաշտիշատ: Շահապիվան: - Շահապ, Շահարխ, Շահապունի: Սուկաւ կամ Սուկաւէտ: Մ. Խորենացին անշուշտ օգտուել է Փիրմելեանոսի պատմական գրուածքից: - Հայոց դարձի- քրիստոնէութեան թուականը յետ է մղուած: «Խորենացին առ ի չտալոյ կասկած` կը լռէ Շահապիվան անունը»: «Վաղարշակ... խաղայ ի վերայ Մակեդոնացւոյ մտերմաց»: «Այլ խտրեմ աստ վասն սիրելի առնըն յայտնի գրել զամենայն և մանրապատում»: «Ի ծովէն Պոնտոսի մինչև ի տեղին` ուր Կովկաս յարևմտեանն յանգի ծով»: «Ի մականական խաղուն... զգնդակն հանել ի Շապհոյ»: «Տուչութիւն յաջողուածոց ունէր ի մարտս»:«Ընդ վիշապաց ասէին յերգն կըռուել նմա...»:- «Վիշապաքաղ»: Արտաշատը` ըստ յոյն և հռովմայեցի հին մատենագիրների: Քասախ, Քաղաքուդաշտ, Արտիմէտ, Անահիտ և Տիւր դից մեհեանները, Մահրասա: «Քանզի ինձ այսոքիկ արք ի մերոյ թագաւորէն սիրելիք, որպէս բնիկք և իմոյ արեան առուք և հաւաստի հարազատք»], 1902.- Թ+203 էջ:

There are no comments on this title.

to post a comment.